Bị hại rút đơn, Công an có phải đình chỉ vụ án không? Đọc ngay để tránh hiểu sai.

Trong thực tế, rất nhiều người cho rằng chỉ cần bị hại làm đơn bãi nại hoặc rút đơn tố cáo thì vụ án hình sự sẽ tự động chấm dứt. Chính vì suy nghĩ này mà không ít người đã chủ động thỏa thuận bồi thường, xin bị hại rút đơn với hy vọng không còn bị xử lý hình sự. Tuy nhiên, sự thật là không phải mọi trường hợp bị hại rút đơn thì cơ quan công an đều phải đình chỉ giải quyết vụ án.

Có những vụ án sau khi bị hại rút đơn thì cơ quan điều tra buộc phải đình chỉ. Ngược lại, cũng có những vụ án dù bị hại tha thứ, bãi nại và không còn yêu cầu xử lý thì người phạm tội vẫn bị khởi tố, truy tố và xét xử như bình thường. Vậy pháp luật quy định như thế nào? Hãy cùng tìm hiểu ngay sau đây.

MỤC LỤC BÀI VIẾT

Không Phải Mọi Vụ Án Hình Sự Đều Phụ Thuộc Vào Đơn Của Bị Hại

Nhiều người nhầm lẫn giữa đơn tố cáo tội phạm và đơn yêu cầu khởi tố vụ án hình sự.

Trên thực tế, đối với phần lớn các tội phạm, khi cơ quan điều tra phát hiện có dấu hiệu tội phạm thì vẫn phải xử lý theo quy định của pháp luật, bất kể người bị hại có yêu cầu hay không. Trong các trường hợp này, việc bồi thường thiệt hại hoặc bị hại xin giảm nhẹ chỉ được xem là tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự cho bị can, bị cáo.

Chỉ đối với một số tội danh nhất định mà pháp luật quy định phải có yêu cầu của bị hại thì cơ quan tiến hành tố tụng mới được khởi tố vụ án. Khi đó, nếu bị hại rút đơn hợp lệ thì vụ án mới có thể bị đình chỉ.

Đây là điểm khác biệt rất quan trọng mà người dân cần hiểu rõ để tránh kỳ vọng sai lầm về việc “bãi nại là hết trách nhiệm hình sự”.

Những Trường Hợp Bị Hại Rút Đơn Thì Vụ Án Có Thể Bị Đình Chỉ

Theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự, một số tội phạm chỉ được khởi tố khi có yêu cầu của bị hại hoặc người đại diện hợp pháp của bị hại.

Tội Cố Ý Gây Thương Tích Trong Một Số Trường Hợp Nhất Định

Đây là một trong những tội danh thường gặp nhất trong thực tế.

Nhiều vụ xô xát, đánh nhau phát sinh từ mâu thuẫn cá nhân, hàng xóm hoặc va chạm giao thông có thể thuộc trường hợp khởi tố theo yêu cầu của bị hại. Nếu sau đó hai bên hòa giải được với nhau, người bị hại tự nguyện rút đơn yêu cầu khởi tố thì cơ quan điều tra có thể phải đình chỉ vụ án.

Tuy nhiên, nếu hành vi phạm tội thuộc trường hợp nghiêm trọng hơn hoặc có các tình tiết tăng nặng theo luật định thì dù bị hại có rút đơn, vụ án vẫn có thể tiếp tục được giải quyết.

Tội Làm Nhục Người Khác

Trong thời đại mạng xã hội phát triển, các hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm người khác diễn ra ngày càng phổ biến.

Đối với những trường hợp thuộc diện khởi tố theo yêu cầu của bị hại, việc người bị hại rút đơn có thể làm chấm dứt quá trình tố tụng hình sự.

Tuy nhiên, cơ quan tiến hành tố tụng sẽ xem xét kỹ việc rút đơn có thực sự tự nguyện hay không. Nếu phát hiện việc rút đơn do bị ép buộc hoặc đe dọa thì vụ án vẫn có thể tiếp tục được giải quyết.

Tội Vu Khống

Vu khống là hành vi bịa đặt hoặc loan truyền những điều biết rõ là sai sự thật nhằm xúc phạm danh dự, nhân phẩm hoặc gây thiệt hại đến quyền, lợi ích hợp pháp của người khác.

Đối với tội danh này, trong nhiều trường hợp pháp luật quy định chỉ khởi tố khi có yêu cầu của bị hại. Vì vậy, khi bị hại tự nguyện rút đơn yêu cầu khởi tố thì cơ quan điều tra có thể đình chỉ vụ án theo quy định.

Tội Xâm Phạm Quyền Sở Hữu Công Nghiệp Trong Một Số Trường Hợp

Đây là nhóm tội phạm ít gặp hơn nhưng vẫn thuộc trường hợp khởi tố theo yêu cầu của bị hại.

Nếu người bị thiệt hại rút yêu cầu khởi tố trước khi có bản án có hiệu lực pháp luật thì cơ quan tiến hành tố tụng có thể xem xét đình chỉ giải quyết vụ án.

Khi Nào Bị Hại Rút Đơn Nhưng Vụ Án Vẫn Tiếp Tục?

Đây mới là nội dung khiến nhiều người bất ngờ nhất.

Đối với các tội phạm như:

Giết người;
Cướp tài sản;
Cướp giật tài sản;
Lừa đảo chiếm đoạt tài sản;
Tham ô tài sản;
Mua bán trái phép chất ma túy;
Tàng trữ trái phép chất ma túy;
Hiếp dâm;
Cố ý gây thương tích thuộc trường hợp nghiêm trọng;
Gây rối trật tự công cộng;

thì việc bị hại rút đơn hoàn toàn không làm chấm dứt trách nhiệm hình sự.

Lý do là những hành vi này không chỉ xâm phạm quyền lợi của cá nhân bị hại mà còn ảnh hưởng đến trật tự, an toàn xã hội. Vì vậy Nhà nước vẫn phải xử lý để bảo vệ lợi ích công cộng.

Nói cách khác, trong những trường hợp này, việc bãi nại chỉ giúp người phạm tội có thêm cơ hội được xem xét giảm nhẹ hình phạt chứ không làm vụ án bị đình chỉ.

Đã Rút Đơn Rồi Có Được Yêu Cầu Khởi Tố Lại Không?

Theo quy định pháp luật, nếu người bị hại đã tự nguyện rút đơn yêu cầu khởi tố thì về nguyên tắc họ không được yêu cầu khởi tố lại đối với cùng vụ việc đó.

Tuy nhiên, nếu chứng minh được việc rút đơn trước đây là do bị đe dọa, cưỡng ép hoặc ép buộc thì cơ quan tiến hành tố tụng có thể xem xét tiếp tục giải quyết vụ án theo quy định.

Đây là cơ chế nhằm bảo vệ người bị hại khỏi các hành vi đe dọa hoặc mua chuộc để buộc họ từ bỏ quyền yêu cầu xử lý hình sự.

Những Sai Lầm Khiến Nhiều Người Hiểu Sai Về Đơn Bãi Nại

Sai lầm phổ biến nhất là cho rằng cứ có đơn bãi nại thì sẽ không bị đi tù.

Thực tế, đơn bãi nại không phải là “lá bùa miễn trách nhiệm hình sự”. Giá trị pháp lý của đơn bãi nại phụ thuộc vào loại tội phạm, tính chất vụ án và quy định của pháp luật.

Sai lầm thứ hai là chờ đến khi bị khởi tố mới tìm cách thương lượng với bị hại. Trong nhiều trường hợp, khi vụ án đã thuộc diện Nhà nước bắt buộc xử lý thì việc thương lượng chỉ còn ý nghĩa giảm nhẹ hình phạt.

Sai lầm thứ ba là ký các giấy tờ hòa giải hoặc rút đơn mà không hiểu rõ hậu quả pháp lý của hành vi này. Điều đó có thể khiến người bị hại mất đi một số quyền lợi quan trọng trong quá trình giải quyết vụ án.

Kết Luận

Không phải cứ bị hại rút đơn thì công an sẽ đình chỉ vụ án. Chỉ những tội danh được pháp luật quy định khởi tố theo yêu cầu của bị hại mới có thể được đình chỉ khi người bị hại tự nguyện rút đơn yêu cầu khởi tố.

Đối với đa số các vụ án hình sự khác, việc rút đơn bãi nại chỉ là tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự và không làm chấm dứt quá trình điều tra, truy tố hoặc xét xử.

Vì vậy, nếu bạn hoặc người thân đang liên quan đến một vụ án hình sự, hãy tham khảo ý kiến luật sư càng sớm càng tốt để được tư vấn chính xác về quyền lợi và hướng giải quyết phù hợp.