Khi người thân bị khởi tố, bắt tạm giam, một trong những câu hỏi được gia đình quan tâm nhất là: Có thể xin bảo lĩnh để được tại ngoại hay không? Đặc biệt, đối với những trường hợp đã từng có tiền án, nhiều người cho rằng chắc chắn sẽ không được bảo lĩnh.
Tuy nhiên, trên thực tế, việc có tiền án không đồng nghĩa với việc đương nhiên bị từ chối bảo lĩnh. Cơ quan tiến hành tố tụng sẽ xem xét nhiều yếu tố khác nhau trước khi quyết định có chấp nhận biện pháp bảo lĩnh hay không.
Vậy người có tiền án có được bảo lĩnh không? Điều kiện bảo lĩnh là gì? Trường hợp nào khả năng được chấp nhận cao hơn? Hãy cùng tìm hiểu ngay dưới đây.
Bảo lĩnh là gì?
Bảo lĩnh là một biện pháp ngăn chặn được quy định trong Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015, được áp dụng để thay thế biện pháp tạm giam trong một số trường hợp nhất định.
Theo đó, cá nhân hoặc cơ quan, tổ chức có đủ điều kiện có thể đứng ra cam kết quản lý, giám sát bị can, bị cáo trong thời gian giải quyết vụ án. Người được bảo lĩnh không phải chấp hành biện pháp tạm giam nhưng vẫn phải có mặt theo giấy triệu tập của cơ quan tiến hành tố tụng và thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ theo quy định của pháp luật.
Mục đích của bảo lĩnh là hạn chế việc áp dụng biện pháp tạm giam không cần thiết, đồng thời bảo đảm quyền con người, quyền công dân trong quá trình giải quyết vụ án hình sự.
Tuy nhiên, không phải bất kỳ bị can, bị cáo nào cũng được áp dụng biện pháp bảo lĩnh. Việc chấp nhận hay không phụ thuộc vào nhiều yếu tố cụ thể của từng vụ án.
Có tiền án có được bảo lĩnh không?
Đây là vấn đề khiến rất nhiều gia đình lo lắng.
Thực tế, Bộ luật Tố tụng hình sự hiện hành không quy định người có tiền án thì đương nhiên không được bảo lĩnh. Nói cách khác, việc từng bị kết án trước đây không phải là căn cứ duy nhất để từ chối áp dụng biện pháp bảo lĩnh.
Tuy nhiên, tiền án lại là một yếu tố quan trọng được cơ quan điều tra, Viện kiểm sát và Tòa án xem xét khi đánh giá nhân thân của người bị buộc tội.
Ví dụ:
- Người đã có nhiều tiền án, tiền sự;
- Người tái phạm hoặc tái phạm nguy hiểm;
- Người từng vi phạm nghĩa vụ trong quá trình tố tụng;
- Người có dấu hiệu bỏ trốn hoặc cản trở điều tra;
thì khả năng được chấp nhận bảo lĩnh thường thấp hơn.
Ngược lại, nếu tiền án đã được xóa án tích, người phạm tội có nơi cư trú rõ ràng, thành khẩn khai báo và có nhiều tình tiết giảm nhẹ thì vẫn có thể được xem xét áp dụng biện pháp bảo lĩnh.
Do đó, việc có tiền án không đồng nghĩa với việc chắc chắn không được bảo lĩnh.
Những yếu tố ảnh hưởng đến việc chấp nhận bảo lĩnh
Khi xem xét áp dụng biện pháp bảo lĩnh, cơ quan tiến hành tố tụng thường đánh giá tổng thể nhiều yếu tố khác nhau.
Trước hết là tính chất và mức độ nguy hiểm của hành vi phạm tội. Đối với những tội đặc biệt nghiêm trọng hoặc có nguy cơ tiếp tục gây nguy hiểm cho xã hội thì việc bảo lĩnh thường rất khó được chấp nhận.
Bên cạnh đó, nhân thân của bị can, bị cáo cũng là yếu tố quan trọng. Người có nghề nghiệp ổn định, nơi cư trú rõ ràng, có ý thức chấp hành pháp luật tốt thường được đánh giá tích cực hơn.
Ngoài ra, cơ quan tố tụng còn xem xét khả năng:
- Bỏ trốn;
- Tiêu hủy chứng cứ;
- Tác động đến người làm chứng;
- Tiếp tục thực hiện hành vi phạm tội;
- Gây khó khăn cho quá trình điều tra.
Nếu các nguy cơ này được đánh giá ở mức thấp thì khả năng được bảo lĩnh sẽ cao hơn.
Trường hợp nào dễ được chấp nhận bảo lĩnh hơn?
Mặc dù không có quy định tuyệt đối, nhưng trên thực tế một số trường hợp thường có khả năng được xem xét bảo lĩnh cao hơn.
Ví dụ:
- Phạm tội lần đầu;
- Có nơi cư trú ổn định;
- Thành khẩn khai báo;
- Tự nguyện khắc phục hậu quả;
- Có nhiều tình tiết giảm nhẹ;
- Đang nuôi con nhỏ hoặc chăm sóc người thân đặc biệt khó khăn;
- Có cơ quan, tổ chức hoặc cá nhân đủ điều kiện đứng ra bảo lĩnh.
Đặc biệt, đối với các vụ án ít nghiêm trọng hoặc nghiêm trọng nhưng không có dấu hiệu bỏ trốn, cản trở điều tra thì việc áp dụng bảo lĩnh thường được xem xét thuận lợi hơn.
Tuy nhiên, mỗi vụ án đều có những đặc điểm riêng và không có trường hợp nào được bảo đảm chắc chắn sẽ được chấp nhận bảo lĩnh.
Hồ sơ xin bảo lĩnh gồm những gì?
Để đề nghị áp dụng biện pháp bảo lĩnh, người bảo lĩnh thường phải chuẩn bị các tài liệu như:
- Đơn xin bảo lĩnh;
- Giấy tờ tùy thân;
- Tài liệu chứng minh quan hệ với người bị buộc tội;
- Giấy xác nhận nơi cư trú;
- Giấy xác nhận công tác hoặc nghề nghiệp (nếu có);
- Các tài liệu chứng minh nhân thân tốt của người được bảo lĩnh.
Ngoài ra, cơ quan tiến hành tố tụng có thể yêu cầu bổ sung các tài liệu khác tùy từng trường hợp cụ thể.
Việc chuẩn bị hồ sơ đầy đủ và trình bày rõ ràng các căn cứ xin bảo lĩnh có thể làm tăng khả năng được xem xét chấp nhận.
Vai trò của luật sư khi xin bảo lĩnh
Trong nhiều vụ án hình sự, luật sư có thể đóng vai trò rất quan trọng trong quá trình xin bảo lĩnh.
Luật sư sẽ giúp:
- Đánh giá khả năng được bảo lĩnh;
- Phân tích các yếu tố có lợi;
- Soạn thảo đơn đề nghị bảo lĩnh;
- Thu thập tài liệu chứng minh nhân thân;
- Làm việc với cơ quan tiến hành tố tụng;
- Bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bị can, bị cáo.
Trên thực tế, nhiều trường hợp gia đình tự làm đơn nhưng không nêu được các căn cứ pháp lý quan trọng nên bị từ chối. Trong khi đó, việc có luật sư tham gia từ sớm thường giúp xây dựng phương án phù hợp và nâng cao hiệu quả bảo vệ quyền lợi.
Kết luận
Có tiền án không đồng nghĩa với việc chắc chắn không được bảo lĩnh. Đây chỉ là một trong nhiều yếu tố được cơ quan tiến hành tố tụng xem xét khi quyết định áp dụng biện pháp ngăn chặn.
Để đánh giá chính xác khả năng được bảo lĩnh, cần xem xét toàn diện về tính chất vụ án, nhân thân người bị buộc tội, nguy cơ bỏ trốn, cản trở điều tra và các tình tiết cụ thể khác.
Nếu người thân của bạn đang bị tạm giam và muốn xin bảo lĩnh, việc tham khảo ý kiến luật sư từ sớm sẽ giúp xác định đúng hướng xử lý và bảo vệ tốt nhất quyền lợi hợp pháp của mình.
📞 Thông Tin Liên Hệ
VĂN PHÒNG LUẬT CÔNG TÂM
☎ Hotline: 0972810901 – 096954566
🌐 Website: luatcongtam.com.vn
📧 Email: [email protected]
